In een schakelklas krijgen leerlingen een jaar lang intensief taalonderwijs, in een aparte klas tijdens de reguliere schooltijden óf tijdens extra lesuren na schooltijd. De schakelklas kan parallel aan groep 1 tot en met 8 worden opgezet, maar ook als extra jaar tussen de reguliere groepen (bijvoorbeeld tussen groep 3 en 4), als instroomgroep voorafgaand aan groep 1, of als een kopklas na groep 8.
De meeste schakelklaskinderen boekten meer vooruitgang in taal en lezen dan kinderen met eenzelfde aanvangsniveau en dezelfde achtergrondkenmerken die niet in een schakelklas zaten. De onderzoekers wijzen vooral de vooruitgang in begrijpend lezen, een vaardigheid die cruciaal is voor verder schoolsucces, aan als zeer belangrijk resultaat Ook de zogeheten kopklas blijkt goede resultaten te halen: de 'kopklassers' haalden na het schakeljaar hogere scores op de Cito-toets en kregen hogere adviezen voor het voortgezet onderwijs.
Ook de ervaringen van de betrokkenen zijn positief. Schakelklaskinderen ervaren het krijgen van onderwijs in een aparte groep niet als negatief. Ze voelen zich op hun gemak in de schakelklas en voelen zich niet gestigmatiseerd. Ook de ouders zijn tevreden met de deelname van hun kinderen aan de schakelklas en hun vorderingen daarbij.
Ondanks de goede resultaten kunnen schakelklassen niet nu al als wondermiddel voor achterstandsbestrijding worden beschouwd, stellen de onderzoekers. Het verbeteren van de taalvaardigheid is immers geen doel op zich. De uiteindelijke doelstelling is dat kinderen met succes hun schoolloopbaan in de reguliere klas kunnen voortzetten, en daarna doorstromen naar een hogere vorm van voortgezet onderwijs. Of die doelstellingen worden bereikt, kan pas worden vastgesteld als de schoolloopbanen van schakelklaskinderen verder worden gevolgd.
Bron: Universiteit van Amsterdam.
