Pedagogiek
in praktijk

In het nieuwe nummer

PIP99

Veilig oefenen in de virtuele wereld

The non-universal soldier (Redactioneel PIP 99, november 2017)Op 14 november 2014 stuurde ik een e-mailtje aan de filosofe Marli Huijer, naar aanleiding van haar lezing aan de VU over haar boek Discipline: ‘Ik wilde je nog even zeggen dat ik wel heel erg benieuwd ben om te horen hoe het jouw masterstudent in de toekomst zal vergaan in zijn project voor de krijgsmacht. Kun je mensen een routine van “bevel is bevel” aanleren, terwijl we toch ook niet willen dat ze elke kritische houding laten varen? (…) In ieder geval lijkt het mij hier toch vooral om een empirisch project te gaan. De conceptuele paradoxen staan wel op een rij.’

Interview | Patti Valkenburg

'‘De technologische ontwikkeling verandert ons allemaal’'
In juni presenteerde Patti Valkenburg, hoogleraar Media, Jeugd en Samenleving, Plugged In. How Media Attract and Affect Youth. Het boek bouwt voort op haar eerdere Nederlandse boeken en is een bewerking van Schermgaande jeugd uit 2014. Samen met Jessica Taylor Piotrowski maakte ze er een internationaal standaardwerk van. Bas Levering sprak met haar over ontwikkelingen die nauwelijks bij te houden zijn. Bas Levering

Pedagogiek | Samenwerken om samen te leren

Praktijkonderzoek naar het gebruik van de buitenruimte in kinderdagverblijven toont aan hoe pedagogisch medewerkers en natuurexperts van en met elkaar leren zodat de praktijk verandert. Marian Joven en Dieuwke Hovinga

Praktijk | Levensverhalen van studenten

Studenten journalistiek van Windesheim schreven in Queen Latifa de levensverhalen op van studenten uit het entree-onderwijs. Frank Schaafsma en Erna van Koeven

Reportage | Levenslessen op Lesbos

Anne Kooiman deelt haar ervaringen als vrijwilliger in de vluchtelingenopvang op Lesbos. En de lessen die zij meeneemt. Anne Kooiman

Onderzoek | Veilig oefenen in de virtuele wereld

Altra College deed mee aan een onderzoekspilot hoe social virtual reality leerlingen en docenten in het speciaal onderwijs kan ondersteunen. Bertie van der Linden Bertie van der Linden

Nieuws

Gratis voor abonnees: Met terugwerkende krachtOns mooie vakblad beleeft in december 2017 haar 100e editie: joepie.
Vanwege dat heuglijke feit vroeg de redactie aan de auteurs door de jaren heen om een beschrijving van een persoonlijke pedagogische ervaring. Er werd bij gezegd dat het overal over mocht gaan, over ervaringen als kind, als ouder, als leerling of leraar, ... over ervaringen als pedagogische professional.
Het woord stoornissen wordt steeds vaker een besmet begrip. Het wordt geassocieerd met etiketteren van bijvoorbeeld kinderen en jongeren om hen in een DSM-hokje te kunnen plaatsen. Handig voor behandelaars, maar stigmatiserend en hinderend voor de betrokken jongeren zelf. Natuurlijk zijn sommige kinderen en jongeren druk, opstandig, depressief of hebben moeite met verwerking van informatie. Dit dient niet te worden genegeerd, alleen preciezer en/of anders te worden bejegend.
Wat doet het met je als je opgroeit in kindertehuizen, jaar in jaar uit hopend op een plek in een pleeggezin? Wie beslist er over Alicia’s lot en toekomst? Op woensdag 22 november ziet u om 20.30 uur op NPO 2 een onderhuids portret van binnenuit.
Vrijheid van onderwijs en artikel 23Dat we dit jaar het honderd jaar Vrijheid van onderwijs vieren laat onverlet dat er al jaren fel over artikel 23 van de Grondwet wordt gediscussieerd. Terwijl alle relevante adviesorganen van de overheid in de afgelopen jaren van oordeel waren dat er echt iets moet gebeuren, hebben kabinetten - van welke samenstelling dan ook - de vingers er niet aan durven branden. Het meest gehoorde argument voor verandering is dat de wereldwijd unieke organisatie van het onderwijs misschien wel bij de Nederlandse samenleving van de jaren vijftig van de vorige eeuw paste, maar beslist niet bij haar multiculturele verschijningsvorm van 2017, maar er is meer. Toch lijkt het erop dat het voorstel voor wijziging van de wet, dat door staatssecretaris Dekker van Rutte II naar de Kamer werd gestuurd, door het nieuwe kabinet verdedigd gaat worden. Het voornemen tot modernisering is in het regeerakkoord van het kabinet Rutte III opgenomen
Geweld staat zelden op zichzelf. Dat maakt het voor alle professionals die in hun werk met geweld in afhankelijkheidsrelaties te maken krijgen een - op z’n zachtst gezegd - enorme uitdaging. Je werkt vanuit je eigen vakgebied, kennis en ervaring. Maar om geweldspatronen echt te kunnen aanpakken, heb je een brede blik nodig. Herkennen we bijvoorbeeld de scheefgroei of stagnatie in de ontwikkeling van een peutertje dat opgroeit in een situatie van huiselijk geweld? Zien we de signalen van eer gerelateerd geweld? Herkennen we het gedrag dat een reactie kan zijn op kindermishandeling of huiselijk geweld? Besteden we voldoende aandacht aan het systeem? En weten we in hoeverre armoede en schulden verweven kunnen zijn met trauma’s en geweld?
Het kind kan pas goed ontwikkelen en 'alles eruit halen wat er in hem zit' als zijn lijf en brein basisbewegingspatronen begrijpen en als team kunnen uitvoeren. Deze bewegingspatronen vormen de basis van alle sensorische, motorische, sociaal-emotionele en cognitieve vaardigheden. Dit gegeven is nog minder bekend. Men gaat met het kind waarbij de ontwikkeling anders gaat dan gewenst, vaak alleen aan de slag met dat wat er mis gaat. Bijvoorbeeld: Het kind dat moeite heeft met lezen ‘moet’ regelmatig lezen om dit te verbeteren. Het kind dat niet gewenst gedrag vertoont zal gecoacht worden om dit gedrag te veranderen. Het kind dat moeite heeft met fijn motorische vaardigheden zal deze vaardigheden moeten oefenen. Dit zal resultaat geven, maar soms is het niet de meest efficiënte ondersteuning voor het kind: alle ontwikkeling begint namelijk met bewegen in de basis.
De actualiteit van KorczakJanusz Korczak (1878-1942) is wereldwijd bekend als opvoeder, pedagoog en weeshuisvader. Hij gaf kinderen in zijn weeshuis een stem, en Korczak leerde van kinderen door daadwerkelijk naar hen te luisteren. In 1982 werd in Nederland de Janusz Korczak-stichting opgericht: een actieve club bevlogen mensen die op 4 november hun jaarlijkse congres organiseren.
<h2>En de kinderen scheiden mee: het zandkastelenprogramma</h2>In 2003 werd de eerste vertaalde en bewerkte editie van dit boek uitgebracht. Om dat sinds die tijd het nodige is veranderd in terminologie en wet- en regelgeving is er in 2017 een geactualiseerde versie van de boek uitgegeven in een 6e druk.
Seksuele opvoeding begint zodra een kind kan pratenWanneer vertel je je kinderen wat? Hoe leg je uit hoe baby's worden gemaakt? En hoe praat je met een puber over veilige seks? In de tweede aflevering van het BNNVARA-programma Hotel Sophie gaat het over seksualiteit en opvoeding. Een onderwerp dat door veel ouders liever wordt vermeden, maar juist bespreekbaar zou moeten zijn. Hotel Sophie over seksualiteit en opvoeding is donderdag 14 september om 22.15 uur te zien bij BNNVARA op NPO 1.
Meer zelfdoding dan verkeersslachtoffersDat geldt in elk geval voor tieners tussen de 10 en 14 jaar in de Verenigde Staten. Het is een wat vreemde vergelijking, maar wel eentje die tot de verbeelding spreekt. Zelfdoding is het piepkleine puntje van een enorme ijsberg aan negatieve emoties....
Ouderschap, opvoeden, kindermishandeling: het zijn nu niet te missen thema's in het dagelijks leven. Toch is dit nog maar van recente datum - gek genoeg, of niet? Google heeft een nieuwe tool om te ontdekken sinds wanneer over welk onderwerp-dan-ook werd en wordt geschreven. Parenting en Child-abuse: het zijn begrippen die pas sinds 1967 in de belangstelling komen en dan aan een snelle opmars beginnen.
Mindfulness met kinderen en jongeren: In de klas of op de groepTijdens zijn recente interview bij De Wereld Draait Door pleitte David van Reybrouck voor mindfulness, geweldloze communicatie en compassie op school, op het werk en thuis. Dit kan bijvoorbeeld door elke dag 10 minuten te rusten/stil te zitten met hele simpele oefeningen, zoals rustig in- en uit te ademen. Het resultaat is dat kinderen er rustiger van worden, minder stress krijgen, beter leren en meer oplettend zijn in de klas. Dit traject wordt nu toegepast op scholen in Baltimore, met als resultaat: minder gevechten tussen leerlingen en minder absente leerlingen. Ook in Nederland zijn er scholen die werken met aandachtsoefeningen.
Help, mijn juf is een paardMet een wetenschappelijk onderbouwde theorie en veel praktijkvoorbeelden wordt in dit boek de rol die het paard kan spelen bij het versterken van executieve functies met behulp van ervaringsleren helder uiteengezet. Sinds 2004 werkt Paulien Rutgers met het ondersteunend inzetten van paarden bij interventies die tot doel hebben om kinderen met specifieke hulpvragen tussen de 4 en 18 jaar te stimuleren zich verder te ontwikkelen.